โภชนาการและโปรตีน

EFSA กำหนดค่าอ้างอิงประชากรสำหรับผู้ใหญ่รวมผู้สูงอายุที่ 0.83 กรัมต่อน้ำหนักตัว 1 กิโลกรัมต่อวัน ใช้เป็นจุดตั้งต้นสำหรับคนสุขภาพดี แล้วปรับตามวัย กิจกรรม การพักฟื้น และภาวะสุขภาพร่วมกับผู้เชี่ยวชาญ

ความรู้สึกอ่อนเพลีย ผมร่วง หรือแผลหายช้าไม่สามารถวินิจฉัยว่า ‘ขาดโปรตีน’ ได้เอง เพราะมีสาเหตุอื่นมากมาย การประเมินควรดูอาหาร น้ำหนัก กล้ามเนื้อ โรค และผลตรวจร่วมกัน

เริ่มจากเพิ่มแหล่งโปรตีนหลักในแต่ละมื้อ เช่น ไข่ โยเกิร์ตไม่หวาน นมหรือถั่วเหลือง เต้าหู้ ถั่ว ปลา หรือเนื้อไม่ติดมัน ใช้วิธีมองหาแหล่งโปรตีนที่เห็นชัดในจานได้โดยไม่ต้องชั่งทุกคำ

โปรตีนจากพืชช่วยเพิ่มใยอาหารและลดไขมันอิ่มตัวเมื่อเลือกอย่างเหมาะสม สำหรับอาหารแปรรูปจากพืช ให้อ่านโซเดียมและคุณค่าต่อหน่วยควบคู่กับภาพรวมของมื้อ

ก่อนเลือก ให้ถาม 4 เรื่อง: ขาดเท่าไร แพ้อะไร มีน้ำตาล/โซเดียมเท่าไร และเข้ากับโรค/ยาหรือไม่ สูตรที่ ‘โปรตีนสูง’ อาจให้พลังงาน น้ำตาล หรือแร่ธาตุที่ไม่เหมาะกับผู้ป่วยไตหรือผู้ที่ต้องจำกัดสารบางชนิด

การเสริมที่ดีควรมีเป้าหมายและตัวชี้วัด เช่น น้ำหนักคงที่ แรงดีขึ้น หรือรับประทานได้ครบขึ้น พร้อมทบทวนอาหารจริงเป็นระยะ